menu

i Pomorze Pomerania Pommern

 

Strona główna > Zabytki > Cerkwie

Cerkwie

Cerkiew to budynek przeznaczony do sprawowania nabożeństw w cerkwi prawosławnej lub unickiej. W Polce do XVII wieku nazwa cerkiew odnosiła się zarówno do świątyni prawosławne, jak i katolickiej i protestanckiej. W tym czasie świątynie prawosławne były również nazywane kościołem. Pierwsze cerkwie były wzorowane na późno bizantyjskich świątyniach, murowane na planie krzyża i zwieńczone kopułą. Z biegiem czasu architektura cerkiewna ulegała coraz większemu zróżnicowaniu. Szczególne bogactwo form było na terenie Rosji, Białorusi, Ukrainy, Słowacji i wschodniej Polski. Cerkwie stawiano z cegły i kamienia, dominowały cerkwie drewniane. Cerkwie zazwyczaj budowano na wzniesieniach. Najbardziej rozpowszechnione plany, na których buduje się cerkwie: prostokąta (symbol arki oraz życia na łodzi, wyobrażającym cerkiew i wędrówki do celu życia człowieka - Królestwa Bożego), krzyża (symbol Krzyża, na którym poniósł śmierć Jezus Chrystus, zbawienia, triumfu nad grzechem i śmiercią) i koła (symbol wiecznego trwania cerkwi, jej nieskończoności w czasie). Cechą charakterystyczną odróżniającą cerkiew od innych budynków są kopuły, którymi są pokryte. Liczba kopuł ma znaczenie symboliczne: 1 kopuła symbolizuje jedynego Boga, 2 kopuły symbolizują 2 natury Jezusa Chrystusa, 3 kopuły symbolizują Trójcę Świętą, 5 kopuł symbolizuje Jezusa Chrystusa i 4 ewangelistów, 7 kopuł symbolizuje 7 sakramentów, 9 kopuł symbolizuje 9 stopni anielskich, 13 kopuł symbolizuje Jezusa Chrystusa i 12 apostołów oraz 33 kopuły symbolizują 33 lata życia Jezusa Chrystusa na ziemi. Każda kopuła zakończona jest krzyżem, który symbolizuje, że cerkiew oddaje chwałę Jezusowi Chrystusowi. Kształt kopuły przybierał różne formy w zależności od regionu: Bałkany - półokrągły, Rumunia - stożkowaty, ostrosłupowy lub dzwonowy i Rosja - początkowo hełmu szyszaka stopniowo ewoluując w kształt "cebulasty". Wnętrze cerkwi dzieli się na: przedsionek (pritwor) - część zachodnia świątyni, nawa - część środkowa świątyni; miejsce święte przeznaczone dla wiernych i ołtarz - prezbiterium (ałtar) - część wschodnia świątyni; miejsce najświętsze. Od nawy oddzielony jest ikonostasem. W nawie zwykle nie ma ławek z wyjątkiem tych pod ścianami. Ławki bywają w cerkwiach będących pod wpływami tradycji greckiej. Ściany nawy pokryte są ikonami zawieszonymi lub umieszczonymi na półeczkach.

Trzebiatów. Cerkiew pw. Świętego Ducha

Trzebiatów. Cerkiew pw. Świętego Ducha

Gotycka budowla z przełomu XIV i XV wieku wybudowana na planie prostokąta, jednonawowa, czteroprzęsłowa, z przyporami. Północno-zachodni szczyt kaplicy zdobiony blendami. Pierwsza wzmianka w dokumentach z 1309 roku jako o kaplicy szpitalnej. 13 grudnia 1534 roku w kaplicy odbył się sejm stanów Pomorza, na którym książęta Gryfici narzucili swoim poddanym protestantyzm jako religię państwową. Oznaczało to konfiskatę dó...

Koszalin. Cerkiew pw. Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy

Koszalin. Cerkiew pw. Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy

Prawosławna cerkiew zlokalizowana w dawnym kościele zamkowym pochodzącym z końca XIII wieku, odbudowanym w latach 1602-1609, przekazanym parafii prawosławnej w 1954 roku. Wewnątrz cerkwi znajduje się ikonostas wykonany w 1955 roku. Świątynia ozdobiona jest kopułami....

Pieniądz zastępczy

Logo iPomorze

Polecamy

Muzeum Auschwitz-Birkenau Katyń 1940